មន្ត្រី អាមេរិក និងកម្ពុជា ថា, ព្រៃឡង់ នៅតែ ប្រឈម នឹងការ គំរាមកំហែង «ខ្លះៗ»
លោក
ឯកអគ្គរដ្ឋទូត សហរដ្ឋ អាមេរិក William Heidt និងលោក សាយ សំអាល់
រដ្ឋមន្ត្រី ក្រសួង បរិស្ថាន កម្ពុជា បានឲ្យដឹង ថា, ព្រៃនេះ
នៅប្រឈម នឹងការ គំរាមកំហែង ខ្លះ។
VOA / វីអូអេ | ១៩ មេសា ២០១៦
ភ្នំពេញ— ក្រោយបាន ជិះឧទ្ធម្ភាគចក្រ
ពិនិត្យ ព្រៃឡង់ ដែលនឹងត្រូវ ដាក់ជាតំបន់ អភិរក្ស,
លោក ឯកអគ្គរដ្ឋទូត សហរដ្ឋ អាមេរិក William Heidt និងលោក សាយ សំអាល់
រដ្ឋមន្ត្រី ក្រសួង បរិស្ថាន កម្ពុជា បានឲ្យដឹង ថា, ព្រៃនេះ
នៅប្រឈម នឹងការគំរាមកំហែង ខ្លះ។
នេះ គឺ ជាលើក ទីមួយហើយ ដែលឯកអគ្គរដ្ឋទូត សហរដ្ឋ អាមេរិក និងតំណាង ទីភ្នាក់ងារ សហរដ្ឋ អាមេរិក សម្រាប់ ការអភិវឌ្ឍ អន្តរជាតិ, ហើយ មន្ត្រី រដ្ឋាភិបាល មកពីក្រសួង បរិស្ថាន និងរដ្ឋបាល ព្រៃឈើ នៃក្រសួង កសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានជិះ ឧទ្ធម្ភាគចក្រ រួមគ្នា ដើម្បី ពិនិត្យមើល ព្រៃឡង់ ដែលមាន ទំហំ ជាង ៣០ម៉ឺន ហិកតា។
ក្រោយ ពីការមើល ពីលើ ឧទ្ធម្ភាគចក្រ អស់ពេល មួយព្រឹក នៅថ្ងៃច័ន្ទ នេះ, លោក William Heidt និងលោក សាយ សំអាល់ បានប្រាប់ អ្នកយកព័ត៌មាន ដែលប្រជ្រៀតគ្នា នៅផ្លូវដើរ ដ៏តូច ក្នុងសណ្ឋាគារ Sofitel Phnom Penh អំពីសារៈសំខាន់ នៃការអភិរក្ស ព្រៃឡង់ និងការគំរាមកំហែង ដែលលោក ទាំងពីរ បានឃើញ ពីលើឧទ្ធម្ភាគចក្រ។
«ពេលយើង ទៅដល់ភ្លាម, យើង ឃើញព្រៃនេះ គង់វង្សល្អ នៅផ្នែកកណ្ដាល។ តែ យើង ក៏ឃើញ ការគំរាមកំហែង ដល់ព្រៃ នេះដែរ, ជាពិសេស នៅគែម ភាគខាងត្បូង ដែលព្រៃ ជាច្រើន បានបាត់បង់។»
ទិដ្ឋភាព
ពីលើឧទ្ធម្ភាគចក្របង្ហាញពីការខូចខាតរបស់ព្រៃឡង់
ដោយសារសកម្មភាពកាប់ឈើ កាលពីថ្ងៃច័ន្ទ ទី១៨ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៦។
(រូបថតដកស្រង់ចេញទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ស្ថានទូតអាមេរិក)
ទាក់ទងបញ្ហានេះ លោក សាយ សំអាល់ និយាយថា រដ្ឋាភិបាលក៏ត្រូវយកដីដែលប្រជាពលរដ្ឋបានបោះបង់ ឬលក់ឲ្យអ្នកមកពីតំបន់ផ្សេងៗ។
ក្រៅពីនេះ លោកថា រដ្ឋក៏នឹងទប់ស្កាត់ការបន្តទន្ទ្រានដីធ្វើចម្ការក្នុងតំបន់ព្រៃឡង់តទៅទៀតដែរ។
លោករដ្ឋមន្ត្រី បានបន្ថែមថា ការអភិរក្សព្រៃឡង់ ទាមទារការជួយជ្រោមជ្រែងទាំងអស់គ្នា រួមទាំងអ្នកយកព័ត៌មានផងដែរ ព្រោះព្រៃនេះជារបស់ប្រជាជនកម្ពុជាទាំងមូល។
«តំបន់ហ្នឹង ក៏មាន ការកាប់ទន្ទ្រាន, កាប់ទន្ទ្រាន យកដី ពីសំណាក់ ប្រជាពលរដ្ឋ។ ហ្នឹង ជាបញ្ហា។ ហើយ អង្គការ សង្គមស៊ីវិល ក៏ត្រូវ ដូចគ្នាដែរ ត្រូវ ថា, ពន្យល់មនុស្ស ទាំងអស់ ថា, កាតព្វកិច្ច របស់ ប្រជាជន ជាស្អី? កាតព្វកិច្ច របស់ រដ្ឋជាស្អី ក្នុងការអភិរក្ស ទាំងអស់គ្នា? រឿងនេះ សូម ជម្រាប ថា, មិនមែន ជាបញ្ហា សាមញ្ញទេ; ជារឿងលំបាក។ យើង ទាំងអស់គ្នា ត្រូវ ធ្វើការ ទាំងអស់គ្នា។»
ទោះជាយ៉ាងណាក្ដី លោក តឹក វណ្ណារ៉ា នាយកប្រតិបត្តិនៃអង្គការវេទិកាមិនមែនរដ្ឋាភិបាលឬ NGO Forum បាននិយាយថា ប្រជាពលរដ្ឋដែលមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលច្រើនបន្ទោសពីបទកាប់ព្រៃ ឬទន្រ្ទានដីព្រៃនោះ ភាគច្រើនគឺត្រូវបានឈ្មួញប្រើប្រាស់ ហើយពួកគាត់បម្រើឈ្មួញ ព្រោះមុខរបររបស់គាត់ ត្រូវបាត់បង់ដោយសារសម្បទានព្រៃឈើ និងដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច។
«អញ្ចឹង បើសិន យើង បិទការ កាប់ឈើ អនាធិបតេយ្យ ក្រុមឈ្មួញ មួយចំនួន ដែលគាត់ យកផលប្រយោជន៍ បក្ខពួក... ត្រូវ បង្ក្រាប បានអនុវត្តច្បាប់ ប្រកប ដោយប្រសិទ្ធភាព, ហើយ ក្រុមអស់ហ្នឹង ត្រូវ ដកថយ។ ខ្ញុំ ជឿជាក់ ថា, ប្រជាជន គ្រាន់តែ ជាផ្នែកមួយ, គ្រាន់តែ ជាដៃមួយ ដែលអ្នក ផ្សេងៗ ប្រើប្រាស់។»
លោក តឹក វណ្ណារ៉ា បានបន្តថា រដ្ឋាភិបាលគួរផ្ដល់សិទ្ធិពេញលេញឲ្យសហគមន៍ការពារព្រៃឈើក្នុងការ ទទួលបានអនុផលព្រៃឈើប្រកបដោយនិរន្តរភាព។ ការធ្វើដូច្នេះ ពួកគាត់នឹងក្លាយជាសេនាធិការមូលដ្ឋានការពារព្រៃឈើយ៉ាងមាន ប្រសិទ្ធភាព ដែលជាការការពារប្រយោជន៍សម្រាប់ជីវភាពរបស់ពួកគាត់ផងដែរ។
ទិដ្ឋភាព
ពីលើឧទ្ធម្ភាគចក្របង្ហាញពីការខូចខាតរបស់ព្រៃឡង់
ដោយសារសកម្មភាពកាប់ឈើ កាលពីថ្ងៃច័ន្ទ ទី១៨ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៦។
(រូបថតដកស្រង់ចេញទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ស្ថានទូតអាមេរិក)
លោក William Heidt ក៏បានប្រាប់អ្នកយកព័ត៌មាននៅថ្ងៃច័ន្ទនេះដែរថា វត្តមានរបស់មន្ត្រីមកពីក្រសួងពាក់ព័ន្ធផ្សេងទៀត ដូចជាលោក សក់ សេដ្ឋា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ឆេង គឹមស៊ុន អគ្គនាយករដ្ឋបាលព្រៃឈើនៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ គឺជាវិធីល្អបំផុតក្នុងការអភិរក្សព្រៃឡង់។
លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិករូបនេះ និយាយថា ព្រៃឡង់ ដែលឋិតនៅក្នុងខេត្តក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង ព្រះវិហារ និងកំពង់ធំ ចាំបាច់ត្រូវអភិរក្សឲ្យបានល្អ ដែលរួមមានព្រៃឈើ និងជីវចម្រុះជាដើម។
«ពេលយើង ជិះឧទ្ធម្ភាគ ចក្រនៅលើ ព្រៃឡង់ ឃើញព្រៃច្រើន គីឡូម៉ែត្រ គ្រប់ទិស។ វា ធ្វើឲ្យខ្ញុំ ចាប់អារម្មណ៍ ថា, ការពារព្រៃនេះ គឺ ពិតជាកិច្ចការ មានតម្លៃណាស់ ដែលយើង ត្រូវ ប្រឹងប្រែង។ ដូច្នេះ យើង មានមោទនភាព ដែលយើង បានរកឃើញ វិធី ជួយគម្រោងនេះ, ហើយ យើង នឹងបន្ត ការគាំទ្រនេះ។»
លោក សាយ សំអាល់ បានឲ្យដឹងថា លោកនឹងបើកសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់ចុងក្រោយពីគ្រប់ភាគី រួមទាំងសហគមន៍ការពារព្រៃឡង់ផង មុននឹងលោកស្នើច្បាប់ទៅគណៈរដ្ឋមន្ត្រីដើម្បីសុំការអនុម័តផែនការ យុទ្ធសាស្ត្រអភិរក្សព្រៃឡង់។
លោករដ្ឋមន្ត្រីបរិស្ថានរូបនេះ និយាយថា ការត្រួតពិនិត្យព្រៃឡង់តាមឧទ្ធម្ភាគចក្ររូមគ្នានេះ នឹងជួយកាត់បន្ថយការយល់ខុសគ្នាអំពីព្រៃឡង់ដ៏ធំនេះ។
លោក សាយ សំអាល់ ឲ្យដឹងថា ក្រសួងរបស់លោក បានប្រគល់ដីសម្បទានឲ្យនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ រីឯដីអភិរក្ស និងដីមិនទាន់កំណត់ថា ជាដីអភិរក្ស ត្រូវនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន។
លោកបន្ថែមថា ការអភិរក្សព្រៃឈើ នឹងនាំឲ្យប្រទេសកម្ពុជា ទទួលបានជំនួយហិរញ្ញវត្ថុពីអង្គការសហប្រជាជាតិ និងសហគមន៍អន្តរជាតិជាថ្នូរនឹងឥណទានកាបោន។
ឥណទានកាបោន គឺគំនិតផ្ដួចផ្ដើមក្នុងការរក្សាព្រៃឈើទុក សម្រាប់ស្រូបឧស្ម័នកាបូនិក និងបញ្ចេញអុកស៊ីហ្សែនទៅក្នុងបរិយាកាសវិញ៕
នេះ គឺ ជាលើក ទីមួយហើយ ដែលឯកអគ្គរដ្ឋទូត សហរដ្ឋ អាមេរិក និងតំណាង ទីភ្នាក់ងារ សហរដ្ឋ អាមេរិក សម្រាប់ ការអភិវឌ្ឍ អន្តរជាតិ, ហើយ មន្ត្រី រដ្ឋាភិបាល មកពីក្រសួង បរិស្ថាន និងរដ្ឋបាល ព្រៃឈើ នៃក្រសួង កសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានជិះ ឧទ្ធម្ភាគចក្រ រួមគ្នា ដើម្បី ពិនិត្យមើល ព្រៃឡង់ ដែលមាន ទំហំ ជាង ៣០ម៉ឺន ហិកតា។
ក្រោយ ពីការមើល ពីលើ ឧទ្ធម្ភាគចក្រ អស់ពេល មួយព្រឹក នៅថ្ងៃច័ន្ទ នេះ, លោក William Heidt និងលោក សាយ សំអាល់ បានប្រាប់ អ្នកយកព័ត៌មាន ដែលប្រជ្រៀតគ្នា នៅផ្លូវដើរ ដ៏តូច ក្នុងសណ្ឋាគារ Sofitel Phnom Penh អំពីសារៈសំខាន់ នៃការអភិរក្ស ព្រៃឡង់ និងការគំរាមកំហែង ដែលលោក ទាំងពីរ បានឃើញ ពីលើឧទ្ធម្ភាគចក្រ។
«ពេលយើង ទៅដល់ភ្លាម, យើង ឃើញព្រៃនេះ គង់វង្សល្អ នៅផ្នែកកណ្ដាល។ តែ យើង ក៏ឃើញ ការគំរាមកំហែង ដល់ព្រៃ នេះដែរ, ជាពិសេស នៅគែម ភាគខាងត្បូង ដែលព្រៃ ជាច្រើន បានបាត់បង់។»
ទាក់ទងបញ្ហានេះ លោក សាយ សំអាល់ និយាយថា រដ្ឋាភិបាលក៏ត្រូវយកដីដែលប្រជាពលរដ្ឋបានបោះបង់ ឬលក់ឲ្យអ្នកមកពីតំបន់ផ្សេងៗ។
ក្រៅពីនេះ លោកថា រដ្ឋក៏នឹងទប់ស្កាត់ការបន្តទន្ទ្រានដីធ្វើចម្ការក្នុងតំបន់ព្រៃឡង់តទៅទៀតដែរ។
លោករដ្ឋមន្ត្រី បានបន្ថែមថា ការអភិរក្សព្រៃឡង់ ទាមទារការជួយជ្រោមជ្រែងទាំងអស់គ្នា រួមទាំងអ្នកយកព័ត៌មានផងដែរ ព្រោះព្រៃនេះជារបស់ប្រជាជនកម្ពុជាទាំងមូល។
«តំបន់ហ្នឹង ក៏មាន ការកាប់ទន្ទ្រាន, កាប់ទន្ទ្រាន យកដី ពីសំណាក់ ប្រជាពលរដ្ឋ។ ហ្នឹង ជាបញ្ហា។ ហើយ អង្គការ សង្គមស៊ីវិល ក៏ត្រូវ ដូចគ្នាដែរ ត្រូវ ថា, ពន្យល់មនុស្ស ទាំងអស់ ថា, កាតព្វកិច្ច របស់ ប្រជាជន ជាស្អី? កាតព្វកិច្ច របស់ រដ្ឋជាស្អី ក្នុងការអភិរក្ស ទាំងអស់គ្នា? រឿងនេះ សូម ជម្រាប ថា, មិនមែន ជាបញ្ហា សាមញ្ញទេ; ជារឿងលំបាក។ យើង ទាំងអស់គ្នា ត្រូវ ធ្វើការ ទាំងអស់គ្នា។»
ទោះជាយ៉ាងណាក្ដី លោក តឹក វណ្ណារ៉ា នាយកប្រតិបត្តិនៃអង្គការវេទិកាមិនមែនរដ្ឋាភិបាលឬ NGO Forum បាននិយាយថា ប្រជាពលរដ្ឋដែលមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលច្រើនបន្ទោសពីបទកាប់ព្រៃ ឬទន្រ្ទានដីព្រៃនោះ ភាគច្រើនគឺត្រូវបានឈ្មួញប្រើប្រាស់ ហើយពួកគាត់បម្រើឈ្មួញ ព្រោះមុខរបររបស់គាត់ ត្រូវបាត់បង់ដោយសារសម្បទានព្រៃឈើ និងដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច។
«អញ្ចឹង បើសិន យើង បិទការ កាប់ឈើ អនាធិបតេយ្យ ក្រុមឈ្មួញ មួយចំនួន ដែលគាត់ យកផលប្រយោជន៍ បក្ខពួក... ត្រូវ បង្ក្រាប បានអនុវត្តច្បាប់ ប្រកប ដោយប្រសិទ្ធភាព, ហើយ ក្រុមអស់ហ្នឹង ត្រូវ ដកថយ។ ខ្ញុំ ជឿជាក់ ថា, ប្រជាជន គ្រាន់តែ ជាផ្នែកមួយ, គ្រាន់តែ ជាដៃមួយ ដែលអ្នក ផ្សេងៗ ប្រើប្រាស់។»
លោក តឹក វណ្ណារ៉ា បានបន្តថា រដ្ឋាភិបាលគួរផ្ដល់សិទ្ធិពេញលេញឲ្យសហគមន៍ការពារព្រៃឈើក្នុងការ ទទួលបានអនុផលព្រៃឈើប្រកបដោយនិរន្តរភាព។ ការធ្វើដូច្នេះ ពួកគាត់នឹងក្លាយជាសេនាធិការមូលដ្ឋានការពារព្រៃឈើយ៉ាងមាន ប្រសិទ្ធភាព ដែលជាការការពារប្រយោជន៍សម្រាប់ជីវភាពរបស់ពួកគាត់ផងដែរ។
លោក William Heidt ក៏បានប្រាប់អ្នកយកព័ត៌មាននៅថ្ងៃច័ន្ទនេះដែរថា វត្តមានរបស់មន្ត្រីមកពីក្រសួងពាក់ព័ន្ធផ្សេងទៀត ដូចជាលោក សក់ សេដ្ឋា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ឆេង គឹមស៊ុន អគ្គនាយករដ្ឋបាលព្រៃឈើនៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ គឺជាវិធីល្អបំផុតក្នុងការអភិរក្សព្រៃឡង់។
លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិករូបនេះ និយាយថា ព្រៃឡង់ ដែលឋិតនៅក្នុងខេត្តក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង ព្រះវិហារ និងកំពង់ធំ ចាំបាច់ត្រូវអភិរក្សឲ្យបានល្អ ដែលរួមមានព្រៃឈើ និងជីវចម្រុះជាដើម។
«ពេលយើង ជិះឧទ្ធម្ភាគ ចក្រនៅលើ ព្រៃឡង់ ឃើញព្រៃច្រើន គីឡូម៉ែត្រ គ្រប់ទិស។ វា ធ្វើឲ្យខ្ញុំ ចាប់អារម្មណ៍ ថា, ការពារព្រៃនេះ គឺ ពិតជាកិច្ចការ មានតម្លៃណាស់ ដែលយើង ត្រូវ ប្រឹងប្រែង។ ដូច្នេះ យើង មានមោទនភាព ដែលយើង បានរកឃើញ វិធី ជួយគម្រោងនេះ, ហើយ យើង នឹងបន្ត ការគាំទ្រនេះ។»
លោក សាយ សំអាល់ បានឲ្យដឹងថា លោកនឹងបើកសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់ចុងក្រោយពីគ្រប់ភាគី រួមទាំងសហគមន៍ការពារព្រៃឡង់ផង មុននឹងលោកស្នើច្បាប់ទៅគណៈរដ្ឋមន្ត្រីដើម្បីសុំការអនុម័តផែនការ យុទ្ធសាស្ត្រអភិរក្សព្រៃឡង់។
លោករដ្ឋមន្ត្រីបរិស្ថានរូបនេះ និយាយថា ការត្រួតពិនិត្យព្រៃឡង់តាមឧទ្ធម្ភាគចក្ររូមគ្នានេះ នឹងជួយកាត់បន្ថយការយល់ខុសគ្នាអំពីព្រៃឡង់ដ៏ធំនេះ។
លោក សាយ សំអាល់ ឲ្យដឹងថា ក្រសួងរបស់លោក បានប្រគល់ដីសម្បទានឲ្យនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ រីឯដីអភិរក្ស និងដីមិនទាន់កំណត់ថា ជាដីអភិរក្ស ត្រូវនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន។
លោកបន្ថែមថា ការអភិរក្សព្រៃឈើ នឹងនាំឲ្យប្រទេសកម្ពុជា ទទួលបានជំនួយហិរញ្ញវត្ថុពីអង្គការសហប្រជាជាតិ និងសហគមន៍អន្តរជាតិជាថ្នូរនឹងឥណទានកាបោន។
ឥណទានកាបោន គឺគំនិតផ្ដួចផ្ដើមក្នុងការរក្សាព្រៃឈើទុក សម្រាប់ស្រូបឧស្ម័នកាបូនិក និងបញ្ចេញអុកស៊ីហ្សែនទៅក្នុងបរិយាកាសវិញ៕
No comments:
Post a Comment